Rối loạn thăng bằng acid – base – Rối loạn nội tiết và chuyển hóa – Cẩm nang MSD – Phiên bản dành cho chuyên gia

Bởi tronbokienthuc
Khoảng trống anion được tính bằng nồng độ natri huyết thanh ( Na ) trừ đi tổng lượng clorua ( Cl − ) và bicarbonate ( HCO3 − ) ; Na + − ( Cl − + HCO3 − ) .

Thuật ngữ “khoảng trống” dễ gây hiểu lầm, bởi vì luật đẳng điện đòi hỏi trao đổi điện tích âm và dương bằng nhau trong hệ thống mở; khoảng trống xuất hiện vì 1 số cation (ion dương) và anion (ion âm) không đo được trên xét nghiệm hóa học thông thường. Như vậy

cation Na + + không đo được ( UC ) = Cl − + HCO3 − + anion không đo được ( UA )vàkhoảng chừng trống anion, Na + − ( Cl − + HCO3 − ) = UA − UCCác anion ” không đo được ” phần lờn là phosphate ( PO43 − ), sulfat ( SO4 − ), những protein tích điện âm khác nhau, và một số ít acid hữu cơ, chiếm 20 đến 24 mEq / L. Các cation ngoại bào ” không đo được ” đa phần là kali ( K + ), canxi ( Ca + + ), và magiê ( Mg + + ) và chiếm khoảng chừng 11 mEq / L. Như vậy khoảng trống anion thường thì là 23 − 11 = 12 mEq / L. Khoảng trống anion hoàn toàn có thể bị tác động ảnh hưởng bởi sự tăng hoặc giảm của UC hoặc UA .

Khoảng trống anion tăng lên thường gây ra bởi toan chuyển hóa, trong đó các acid mang điện âm – chủ yếu là ceton, lactate, sulfat, hoặc các chất chuyển hóa của methanol, ethylene glycol, hoặc salicylate – tiêu thụ (được đệm bởi) HCO3−. Các nguyên nhân khác làm tăng khoảng cách anion bao gồm tăng albumin máu và ure máu (tăng anion) và hạ canxi máu hoặc hạ magie máu (giảm cation).

Giảm khoảng cách anion không liên quan đến nhiễm toan chuyển hoá nhưng là do hạ albumin máu (giảm anion); tăng calci máu, tăng magie máu, nhiễm độc lithium, và tăng gammaglobulin trong máu gặp trong bệnh u tủy (tăng cation); hoặc tăng độ nhớt hoặc ngộ độc halogen (bromua hoặc iốt). Ảnh hưởng của albumin thấp có thể được tính bằng cách điều chỉnh phạm vi bình thường cho khoảng cách anion 2.5 mEq / L xuống dưới mỗi 1-g / dL rơi vào albumin.

Khoảng trống anion âm hiếm gặp trong các trường hợp nặng của natri máu, tăng lipid máu và ngộ độc bromua.

Khoảng delta Sự khác biệt giữa khoảng trống anion của bệnh nhân và khoảng trống anion bình thường được gọi là khoảng delta. Khoảng này tương đương với HCO3−, bởi vì khoảng trống anion tăng 1 đơn vị thì HCO3− giảm đi 1 (nhờ hệ đệm). Do đó, nếu khoảng delta được dùng để tính HCO3−, kết quả nồng độ HCO3− sẽ trong giới hạn bình thường; tăng khoảng delta cho biết có kiềm chuyển hóa.

Thí dụ:1 bệnh nhân nôn, nghiện rượu có kết quả xét nghiệm cho thấy

Na, 137 ; K, 3,8 ; Cl, 90 ; HCO3 −, 22 ;pH, 7,40 ; PCO2, 41 ; Po2, 85Thoạt nhìn, hiệu quả không có gì đặc biệt quan trọng. Tính toán kĩ thì thấy tăng khoảng chừng trống anion :137 − ( 90 + 22 ) = 25 ( thông thường, 10 đến 12 )chỉ ra khung hình nhiễm toan chuyển hóa. Bù hô hấp được đánh giá bởi công thức Winters :Dự đoán PCO2 = 1.5 ( 22 ) + 8 ± 2 = 41 ± 2Nồng độ Dự kiến = nồng độ đo được, thế cho nên bù hô hấp là thích hợp .Vì có toan chuyển hóa nên cần tính khoảng chừng delta ; và tác dụng được thêm vào đo HCO3 − :25 − 10 = 15

15 + 22 = 37Kết quả HCO3 − hiệu chỉnh trên ngưỡng thông thường của HCO3 −, cho thấy có kiềm chuyển hóa. Vì vậy, bệnh nhân có rối loạn acid-base hỗn hợp. Từ bệnh cảnh lâm sàng, ta hoàn toàn có thể suy luận rằng toan chuyển hóa bắt nguồn từ toan ceton ở người nghiện rượu phối hợp với kiềm chuyển hóa do nôn liên tục và mất Cl – và thể tích tuần hoàn .

You may also like

Để lại bình luận